Open einde speelgoed voor kinderopvang en BSO

Open einde speelmateriaal

Je hebt de term misschien wel eens gehoord; open ended play of gewoon in het oer-Hollands: ‘open einde spel’. Maar wat wordt hier eigenlijk mee bedoeld en hoe kun je dit soort spel bij je kinderen bevorderen?

Open einde spel geeft kinderen de ruimte om zelf betekenis te geven aan hun spel. Dit type ontwikkelingsgericht speelgoed stimuleert creativiteit, probleemoplossend denken en zelfstandigheid.

Binnen kinderopvang en BSO biedt open einde speelgoed eindeloze speelmogelijkheden zonder vaste uitkomst. Het sluit perfect aan bij spelend ontwikkelen en verschillende leeftijden binnen één groep.

Geen regels bij open ended play

Open ended play is spel waarvan de uitkomst niet van te voren vast ligt. Kinderen gebruiken hun fantasie tijdens het spelen. Er zijn geen regels en het spel kan dus ook niet ‘goed’ of ‘fout’ zijn. Er hoeft niks te worden opgelost en er zijn geen verwachtingen: iets hoeft niet ‘af’ te zijn op het eind. Tegenover open ended play staan made-for-purpose toys (of closed ended toys); denk hierbij bijvoorbeeld aan puzzels. Deze zijn klaar wanneer alle stukjes op de juiste plek liggen. Ook een bordspel waarbij er op het laatst één winnaar is, is een voorbeeld van made-for-purpose toys.

Voorbeelden van open ended play zijn bijvoorbeeld blokken, stapelaars, en natuurlijk lego. Maar een kartonnen doos kan ook prima dienen als open ended play. Die doos kan immers een huis, boot of iets totaal anders voorstellen.

Grotere kwaliteit van spel

Wanneer het aanbod van speelmateriaal een goede balans heeft tussen twee bovenstaande vormen, vergroot dat de kwaliteit van het spel van kinderen. Uit onderzoek blijkt ook dat de leeftijd van een kind meespeelt bij in welke mate zij aangetrokken zijn tot één van de twee vormen van spel. 

Voordelen van open-ended play

Open ended play heeft veel voordelen. We zetten ze voor je op een rijtje:

• De verbeelding van het kind wordt aangesproken.
• Er wordt geoefend met het symbolisch en abstract denken, waardoor creativiteit en intelligentie vergroot worden.
• De sociale- en emotionele ontwikkeling worden aangesproken. Bijvoorbeeld wanneer kinderen een rollenspel doen met ‘wat als’ mogelijkheden en ‘toen was jij de moeder en zei jij zus en zo’. Deze rollenspellen helpen bij hun begrip van de wereld om hen heen en welke consequenties bepaalde acties kunnen hebben.
• Daarnaast leren kinderen door rollenspellen ook empathisch te zijn, samen te werken, problemen op te lossen en de leiding te nemen.
• Omdat open ended play de creativiteit zo aanspreekt vergroot het ook cognitieve vaardigheden zoals het werkgeheugen, cognitieve flexibiliteit en zelfregulatie.
• Open ended play is ook in verband gebracht met het kunnen bedenken van meer uiteenlopende redeneringen en een grotere verscheidenheid aan ideeën in de interactie met materialen en andere mensen.

Kortom, het maakt leren mogelijk op een holistische manier: kinderen hebben de mogelijkheid om de eigenschappen van materialen te ontdekken: hoe iets voelt, ruikt, beweegt. Wat ermee gedaan kan worden, en wat niet. Het biedt kinderen de mogelijkheid om te focussen op creëren vanuit een intrinsieke motivatie en inspiratie.

Combineren met

Open einde spel werkt sterk samen met:
Loose parts play
Constructief spel
Binnenspel